Μιά
ιδεολογική προσέγγιση της ταξικής
κατάστασης των σύγχρονων κοινωνιών θα
μας οδηγήσει σε καίρια πολιτικά
συμπεράσματα.
Ο
μικροαστισμός
πρώτα και κύρια μπορεί να αντιπροσωπεύει
πραγματική ταξική θέση μέσα σε μια
καπιταλιστική κοινωνία. Τότε μιλάμε
για μια υπάρχουσα και κεκτημένη ταξική
θέση μέσα στην μάζα που αποκαλούμε
μεσαία στρώματα της κοινωνίας. Σε αυτά
τα μέλη της κοινωνίας η ταξική τους θέση
ανταποκρίνεται και αντιστοιχίζεται με
την μικροαστική τους αντίληψη. Ομως ο
μικροαστισμός σαν αντίληψη μπορεί να
εισχωρεί και σε κοινωνικές τάξεις που
τα μέλη τους δεν “κατέχουν” μια
πραγματική ταξική θέση στα μεσαία
στρώματα. Μιλάμε για την εργατική τάξη
με την ευρύτερη έννοια, μέσα στην οποία
διαχέονται μικροαστικές αντιλήψεις
όταν στις καπιταλιστικές κρίσεις μαζικά
φτωχοποιούνται και προλεταριοποιούνται
μεγάλα τμήματα των μεσαίων στρωμάτων και
έτσι αποκτούν με την καταστροφή τους
πραγματική ταξική θέση μέσα στην εργατική
τάξη. Αυτό δεν σημαίνει όμως οτι απαραίτητα
θα αποκτήσουν και ταξική συνείδηση της
νέας τους κατάστασης. Οσοι
δεν καταφέρουν να αποκτήσουν τέτοια
συνείδηση και ταξική αυτογνωσία, απλά
θα ζήσουν σαν προλετάριοι με την ελπίδα
να ξανακερδίσουν την χαμένη κοινωνική
θέση, συμβάλλοντας στην “κυκλοφορία”
των μικροαστικών τους αντιλήψεων μέσα
στην εργατική τάξη.
Απο την άλλη στις φάσεις της καπιταλιστικής
άνθησης και επέκτασης κάμποσα μέλη όλων
των κοινωνικών ομάδων ανέρχονται σε
ταξικές θέσεις (εργάτες περνούν στα
μεσαία στρώματα και απο εκεί λίγοι
μπορεί να περάσουν και στα μεσοαστικά
και ελάχιστοι προς τα μεγαλοαστικά
στρώματα) ή κάποιοι νομίζουν ψευδαισθητικά
πως ανεβαίνουν τα “σκαλιά” της κοινωνίας
ή πως είναι σίγουροι πως θα τα ανέβουν.
Ολη αυτή η φαινομενικά “θετική”
κοινωνική κίνηση και η “θετική”
κοινωνική ψυχολογία διογκώνουν τις
μικροαστικές αντιλήψεις ραγδαία σε
όλες τις κοινωνικές ομάδες. Τα όνειρα
όλων ... “παίρνουν φωτιά” που προήλθε
απο μια σπίθα που ξεπηδά απο ένα ξεραμμένο
σαράκι στα μυαλά των ανθρώπων. Είναι το
σαράκι της ιδιοκτησίας και της “αρπαγής”
της μεγάλης ευκαιρίας. Είναι οι
μικροαστικές αντιλήψεις.
